کولرگازی که با گاز مبرد عمل میکند، میتواند دچار نشت این ماده شود. اگر در این دستگاه نشت گاز مبرد اتفاق بیفتد، به به دیوار، سقف، کف یا وسایل منزل آسیب وارد میکند. ایجاد رطوبت در محیط به مرور زمان باعث رشد کپک و قارچ هم میشود. خطر اتصالات برق و کاهش عملکرد کولر هم ناشی از نشت آب در این دستگاه است. همچنین انتشار این گاز، باعث سردرد، سرگیجه، تهوع یا احساس خفگی در فضای بسته میشود. در ادامه قصد داریم به علائم و دلایل نشت گاز در کولر گازی بپردازیم و راه های رفع آن را بررسی کنیم.
علائم نشت کولر گازی
کاهش قدرت خنککنندگی، یخ زدن لولهها یا اواپراتور و شنیدن صدای چکه کردن آب از علائم بسیار واضح نشت آب در کولر گازی هستند. البته این مشکل علائم و نشانههای دیگری هم دارد که در ادامه به توضیح هر یک پرداختهایم.
وزیدن باد گرم یا عدم خنک کردن
یکی از نشانههای نشت گاز مبرد در کولر گازی، خروج باد گرم است. به طوری که بعد از چند دقیقه متوجه گرم شدن خانه میشوید و هیچ نشانهای از خنک شدن محیط را مشاهده نمیکنید.
البته در این مواقع باید فیلتر دستگاه را تمیز کنید. گاهی قبل از اینکه به نشت گاز تردید کنید، باید ابتدا مطمئن شوید فیلتر تمیز است و هیچ مشکلی ندارد.
مصرف بالای برق
وقتی دستگاه دچار مشکل نشتی شده باشد، برای خنک کردن محیط، به قدرت بیشتری نیاز دارد و شما هم مجبورید درجه آن را بالاتر ببرید. همین موضوع باعث فشار بیشتر بر کولر میشود و در آخر ماه اعداد و ارقام روی قبض برق شما را میترساند. در مقاله دیگری راجب مشکلات رایج کولر گازی صحبت کرده ایم.
داشتن لکه روی لوله ها
تغییر رنگ بیشتر در نزدیکی محل نصب یونیت داخلی یکی دیگر از نشانههای نشت گاز مبرد در این دستگاه است. اگر علائم قبلی را مشاهده کردید،
شنیدن صدای غیر عادی
صدای شرشر یا قلقل آب در داخل دستگاه یکی دیگر از نشانههای نشت کولرگازی است که میتواند نشاندهنده تجمع آب در سینی درین یا مسیر تخلیه باشد.
در برخی مدلها در صورت پر شدن سینی آب یا تشخیص مشکل در تخلیه، دستگاه به شما هشدار میدهد و یا به طور خودکار خاموش میشوند.
سایر علائم نشت گاز مبرد در کولرگازی عبارتند از:
- یخزدگی روی لولههای مسی یا اواپراتور
- شنیده شدن صدای هیس یا سوت در محل نشت
- نمایش خطا یا افت فشار مبرد در برخی مدلها
- انتشار بوی نامطبوع یا بوی شیمیایی بد در محیط
- ایجاد سرگیجه یا حالت تهوع برای ساکنین
- یخ زدن کویلها و در نهایت کثیف شدن فیلترها
آیا گاز کولر گازی برای سلامتی خطرناک است؟
بدون هیچ حاشیهای باید بگوییم بله، نشت گاز مبرد کولر گازی میتواند خطرناک باشد. اما میزان خطر به نوع مبرد، مقدار نشت و شرایط محیط بستگی دارد. به طور کلی خطرات احتمالی نشت این گاز در کولرهای گازی عبارتند از:
· کاهش اکسیژن در فضای بسته: اگر مقدار زیادی مبرد در یک فضای کوچک و بدون تهویه نشت کند، اکسیژن هوا کم میشود که سرگیجه، سردرد، تهوع یا در موارد شدید خفگی را به دنبال دارد.
· تحریک چشم، پوست و دستگاه تنفسی: تماس مستقیم با مبرد مایع یا غلظت بالای بخار آن میتواند باعث تحریک یا آسیب شود.
· سرمازدگی: مبرد هنگام خروج سریع بسیار سرد میشود و تماس مستقیم با پوست میتواند باعث آسیب ناشی از سرما شود.
· خطر آتشسوزی در برخی مبردها: بعضی از مبردهای جدید مانند R-32 تا حدی قابل اشتعال هستند، هرچند در شرایط عادی خطر آتشسوزی آنها کم است. برخی مبردهای قدیمیتر مانند R-410A غیرقابل اشتعال هستند.
· آسیب به کولر گازی: کمبود مبرد میتواند باعث داغ شدن بیش از حد کمپرسور و در نهایت خرابی دستگاه هم شود.
راهکار های تست نشتی توسط متخصصین
متخصصان برای پیدا کردن نشتی گاز مبرد در کولر گازی از چند روش استفاده میکنند. انتخاب روش به اندازه نشتی، نوع مبرد و تجهیزات در دسترس بستگی دارد. این روشها عبارتند از:
تست با استفاده از کف صابون
راحتترین و سادهترین روش برای مشخص شدن نشتی لوله مسی کولرگازی استفاده از کف صابون است. به این صورت که باید محلهای مشکوک مانند اتصالات، شیرها و جوشها را با محلول کف صابون بپوشانید.
اگر در همان نقطه حباب تشکیل شد و حبابها حرکت کردند، نشانه خروج گاز و وجود نشتی است.
استفاده از دستگاه نشتیاب الکترونیکی
دستگاه نشت یاب برقی میتواند حتی مقادیر بسیار کم مبرد را تشخیص دهد و بهترین راهکار است که بیشتر متخصصان از آن استفاده میکنند.
سنسورهای این دستگاه در امتداد لولهها، اتصالات، کویلها و شیرها حرکت داده میشوند که در صورت تشخیص مبرد، دستگاه با صدا یا نمایشگر هشدار میدهد.
تست فشار با نیتروژن خشک
یکی دیگر از روشهای تشخیص نشت کولر گازی، استفاده از نیتروژن خشک است که مدار را تحت فشار قرار میدهد. در صورت افت فشار در مدت زمان مشخص، متخصص به وجود نشتی لوله مسی پی میبرد.
استفاده از رنگ فلورسنت
در این روش متخصص از مقدار کمی رنگ فلورسنت مخصوص استفاده میکند و آن را به سیستم تزریق میشود.
بعد از مدتی کارکرد دستگاه، با چراغ فرابنفش (UV) مدار را بررسی میکند تا محل نشت را تشخیص دهد.
تست خلأ
در این روش تکنیسن ابتدا سیستم را تخلیه میکند و سپس با کمک پمپ وکیوم در مدار خلأ ایجاد میکند. اگر خلأ حفظ نشود، احتمال وجود نشتی وجود دارد.
گفتنی است این روش بیشتر برای تأیید سلامت کلی سیستم به کار میرود و به تنهایی محل نشتی را مشخص نمیکند.
استفاده از گاز ردیاب
در برخی موارد از مخلوط نیتروژن و مقدار کمی گاز ردیاب مانند هیدروژن استفاده میشود.گاز ردیاب یا نشتیاب مخصوص میتواند محل نشتیهای بسیار کوچک را هم شناسایی کند.
دلایل نشت کولر گازی
حالا باید دلایلی که باعث بروز این مشکل میشوند، بررسی کنیم که عبارتند از:
آسیب مکانیکی به لولههای گاز مبرد
اولین دلیل آسیب وارد شدن به لوله مسی کولر گازی است که وظیفه حمل گاز مبرد را برعهده دارند. ممکن است این لولهها در اثر جابهجایی دستگاه، تعمیرات غیراصولی یا برخورد اجسام مختلف آسیب ببینند. همچنین عواملی همچون ایجاد ترک، خمشدگی شدید یا سوراخ در این خطوط هم میتواند مسیر خروج گاز را باز کند. این نوع نشتی به مرور زمان باعث افت محسوس سرمایش میشود.
عدم سرویس دورهای کولر
حتما میدانید که کولرگازی هم درست مثل کولرهای آبی به سرویس دورهای نیاز دارند و نباید از این موضوع غافل شوید. به هر حال سرویس منظم به شناسایی زودهنگام فرسودگی، شل شدن اتصالات و نشتیهای کوچک کمک میکند.
در صورت بیتوجهی به نگهداری دستگاه و غافل شدن از مشکلات جزئی، به مرور زمان به نشتیهای بزرگتر تبدیل میشوند. همچنین تجمع آلودگی و رطوبت هم به مرور زمان باعث خوردگی لولههای مسی میشود و نشتی گاز مبرد را به دنبال دارد. پیشنهاد می کنیم که برای سرویس دوره ای یا تعمیر کولرگازی، با مجموعه آچاره تماس بگیرید. انواع خدمات شامل تعویض برد الکتریکی، فیلتر، فن، نظافت و … انجام می شود.
ضربه به یونیت خارجی
یکی دیگر از دلایل نشت گاز در کولرگازی، صدمه دیدن یونیت خارجی است. اگر این قطعه در اثر جابجایی، سقوط اجسام و یا حوادث محیطی جابجا شود، ممکن است آسیب جدی ببیند. در این صورت به لولهها، اتصالات یا کویلهای کندانسور هم آسیب وارد شده و گاز از لولهها خارج میشود.
کیفیت پایین لوله و اتصالات
اگر به سراغ کولرگازیهای گران قیمت بروید، متوجه میشوید در ساخت آنها از قطعات باکیفیتتر استفاده شده است. یکی از این قططعات لوله مسی کولر گازی است که کیفیت بالای آن باعث افزایش مقاومت سیستم در برابر فشار و آسیب محیط میشود.
لوله مسی بی کیفیت در مدت کوتاهی دچار ترک، خوردگی یا تغییر شکل میشود. به همین دلیل استفاده از تجهیزات استاندارد نقش مهمی در جلوگیری از نشتی دارد.
فرسودگی قطعات دستگاه
گاهی دلیل نشت گاز میتواند به خاطر قدیمی بودن دستگاه و فرسوده شدن قطعات آن اتفاق بیفتد. به طوری که قطعات کولر گازی به مرور زمان تحت تأثیر ارتعاش، تغییرات دمایی و رطوبت محیط فرسوده میشوند. لولههای مسی نیز ممکن است به تدریج نازک شوند و مقاومت خود را از دست بدهند. این فرسودگی میتواند زمینهساز ایجاد ترک و نشت گاز خنککننده باشد.
سوراخ شدن لوله مسی
اگرچه مس برخلاف آهن، کمتر در معرض اکسید شدن قرار میگیرد، اما خوردگی، سایش یا آسیب فیزیکی میتواند حتی این لولهها را نیز سوراخ کند. به نحوی که سوراخهای بسیار کوچک هم قادرند در طول زمان مقدار زیادی مبرد را از سیستم خارج کنند. این مشکل یکی از رایجترین دلایل نشت گاز در بیشتر کولرهای گازی است.
سوراخ شدن اواپراتور
اگراواپراتور همیشه خیس باشد، در جریان هوا نیز قرار دارد و همین دو شرایط کافی است که در آن پوسیدگی و سوراخ ایجاد شود. در این صورت گاز مبرد به بیرون نشت میکند و راندمان سرمایشی دستگاه کاهش مییابد. تشخیص این نوع نشتی به تجهیزات تخصصی نیاز دارد که بالاتر به آن اشاره کردیم و توسط تکنسین انجام میشود.
سوراخ شدن کندانسور
کندانسور در یونیت خارجی قرار دارد و در معرض گرد و غبار، رطوبت و عوامل محیطی است. خوردگی یا آسیب فیزیکی میتواند باعث ایجاد سوراخ در لولهها و پرههای این قطعه شود. در این حالت مبرد از مدار خارج شده و عملکرد کولر با افت قابل توجهی مواجه میشود.
نصب غیر اصولی
اگر در زمان نصب کولرگازی، لولهکشی، اتصالات یا جوشکاریها درست انجام نشوند، احتمال ایجاد نشتی در محل اتصالات افزایش مییابد. حتی یک اتصال شل یا جوش ضعیف میتواند به مرور زمان باعث خروج مبرد شود. به همین دلیل نصب دستگاه توسط افراد ماهر اهمیت زیادی دارد.
راهکار های برطرف کردن مشکل نشت کولرگازی
با توجه به اینکه خارج شدن گاز مبرد باعث آسیب جدی کولر گازی میشود، لازم است برای برطرف کردن این مشکل فوراً دست به کار شوید و اقدامات زیر را انجام دهید.
خاموش کردن موقتی کولر گازی
در صورتی که احساس میکنید کولرگازی دچار نشتی شده است، همین حالا دستگاه را خاموش کنید تا از آسیب بیشتر به کمپرسور جلوگیری شود. در غیر این صورت کولر با کمبود مبرد مواجه میشود که میتواند فشار زیادی به قطعات وارد کند.
دستگاه باید تا زمانی که تکنیسین آن را بررسی و مشکل را برطرف میکند، خاموش بماند.
باز کردن پنجرهها
اگر احتمال نشت گاز مبرد وجود دارد، باید پنجرهها را باز کنید تا گاز از محیط خارج شود. باقی ماندن گاز خنک کننده در محیط باعث حالت تهوع و سردرد میشود. اگر در فضای کوچک قرار دارید، انجام این کار ضرورت بیشتری دارد.
تماس با اورژانس در صورت مسمومیت
اگر کسی در اثر استشمام گاز مبرد دچار مسمومیت شد و علائمی مانند سرگیجه شدید، تهوع، تنگی نفس یا بیهوشی را در او مشاهده کردید، حتما با اورژانس تماس بگیرید.
هرچند مسمومیت ناشی از مبردهای کولر خانگی نادر است، اما در نشتهای گسترده نباید علائم را نادیده گرفت.
تماس با متخصصین فنی
حالا برای تشخیص محل دقیق نشتی و تعمیر آن باید از یک تکنسین کمک بگیرید. این فرد با استفاده از نشتیاب الکترونیکی، تست فشار یا سایر روشهای حرفهای، محل نشتی را شناسایی و برطرف میکند.
در نهایت با شارژ مجدد گاز، کولر را برایتان راهاندازی میکند.
تعویض لوله و اتصالات معیوب
در صورتی که نشتی به دلیل ترک، خوردگی یا سوراخ شدن لولهها و اتصالات اتفاق افتاده باشد، بهترین راهکار تعویض قطعات آسیبدیده است. استفاده از لوله مسی استاندارد و اتصالات باکیفیت احتمال بروز نشتی مجدد را به حداقل میرساند و عمر دستگاه را هم افزایش میدهد.
سرویس دورهای کولر گازی
سرویس منظم کولر گازی به شناسایی زودهنگام مشکلاتی مانند شل شدن اتصالات، خوردگی لولهها و افت فشار مبرد کمک میکند. این کار از تبدیل ایرادهای کوچک به خرابیهای پرهزینه جلوگیری میکند. توصیه ما این است کولر را حداقل یک بار در سال بررسی کنید و در صورت نیاز از یک متخصص کمک بگیرید.
شستوشوی اصولی پنل و کندانسور
تجمع گردوغبار و آلودگی روی پنل داخلی و کندانسور باعث افزایش فشار کاری دستگاه میشود. شستشوی اصولی این قطعات به بهبود عملکرد سیستم، کاهش استهلاک کمپرسور و جلوگیری از آسیبهای احتمالی به مدار خنککننده کمک میکند. این کار باید با روش صحیح و بدون آسیب رساندن به کویلها انجام شود.
سوالات متداول
هزینه تعمیر نشت کولر گازی چقدر است؟
هزینه تعمیر به محل نشتی، نوع قطعه آسیبدیده و مقدار گاز مورد نیاز برای شارژ مجدد بستگی دارد.
آیا با تعویض قطعات، مشکل حل میشود؟
بله، اگر منشأ نشتی قطعهای معیوب مانند لوله مسی، اتصال، اواپراتور یا کندانسور باشد، با تعویض یا تعمیر آن مشکل برطرف میشود.
سرویس دورهای کولر گازی چند وقت یک بار است؟
توصیه میشود کولر گازی حداقل سالی یک بار و در مناطق پرگرد و غبار هر ۶ ماه یک بار سرویس شود.
سخن پایانی
نشت گاز مبرد یکی از مشکلات رایج کولر گازی است که میتواند باعث کاهش سرمایش، افزایش مصرف برق، کارکرد مداوم کمپرسور و یخزدگی اواپراتور شود. این مشکل بیشتر در اثر نصب غیراصولی، فرسودگی قطعات، آسیب به لولههای مسی یا سوراخ شدن اواپراتور و کندانسور رخ میدهد. تشخیص و رفع بهموقع نشتی توسط تکنسین متخصص از آسیبهای جدیتر و هزینههای بیشتر جلوگیری میکند. در اینجا به نشانههای نشت کولر گازی، دلایل بروز این مشکل و راههای برطرف کردن آن پرداختیم. امیدواریم آنچه گفته شد برایتان مفید بوده باشد.
نظرات کاربران